Enflasyon Hangi ürünler seçilerek hesaplanıyor
Enflasyon beş altı yıldır ülkemizin gündeminden çıktı.ya da Enflasyon artık bir tehlike değilmiş gibi gösteriliyor.memura işçiye zam vermek istemeyenler sürekli cukkaya atmak vatandaşı soymak isteyenlere göre Enflasyon yok denecek kadar az ama ne hikmetse ayçiçek yağından tutunda şekere makarnadan tutunda halkın tükettiği herşeyin fiyatı % 100 geçtiinsanın kullandığı ama birçoğunun ne olduğunu tam olarak bilmediği bir kavramdır enflasyon. Bu yazımızda sizlere kısaca enflasyon ne demek, enflasyon çeşitleri nelerdir, enflasyon oranı nasıl hesaplanır gibi soruların cevabını vermeye çalıştık. Umarız yararlı olur.
Enflasyon Nedir
Enflasyon bazı ekonomik gelişmeler sonucunda fiyatlar genel düzeyinin yükselmesi dolayısıyla da paranın reel değerinin düşmesi olarak tanımlanabilir. Fiyatlar genel düzeyinin yükselip-yükselmediği fiyat endeksleri kullanılarak hesaplanır.
Enflasyon Oranı ve Fiyat Endeksi
Fiyat endeksi, enflasyon oranını, diğer ifadesiyle fiyatlardaki artış veya azalışları ölçmek için kullanılan araçtır. Ürünlerin dahil olduğu enflasyon sepetine göre endeksler de farklılık gösterir. Ülkemizde kullanılan temel fiyat endeksleri; Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) ve Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE)’dir. ÜFE üretilmiş ve toptancıya iletilmiş mallar üzerinden hesaplanırken, TÜFE tüketiciye ulaşmış mallar üzerinden hesaplanmaktadır.
Enflasyon Sepeti Nedir – Enflasyon Nasıl Hesaplanır
Fiyat endekslerindeki değişimi tüm mallar üzerinden yapmak imkânsızdır. Bu nedenle enflasyon belirli mallar üzerinden hesaplanır. Bu malların oluşturduğu kümeye enflasyon sepeti denir. Ülkemizde enflasyon sepetine dâhil olan mallar Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından hesaplanmaktadır. TÜFE’de ağırlığı gıda, içki, sigara, kira, ulaştırma gibi mal ve hizmetler ağırlığa sahipken, ÜFE’de ağırlığı tarım ve imalat sanayi oluşturur.
Aynı zamanda milli gelir deflatörü kullanılarak da enflasyonu hesaplamak mümkündür. Bu metotta milli gelir hesabında bulunan tüm mal ve hizmetlerdeki fiyat artışları dikkate alınır. Milli gelir deflatörünü hesaplamak için Gayri Safi Milli Hasıladaki (GSMH) cari artış ile sabit fiyatlarla hesaplanan reel artış karşılaştırılır.
Enflasyon Sepetinde Neler Var
Enflasyon sepetindeki ürünler her yıl Aralık ayında güncellenmekte ve yıldan yıla değişiklik gösterebilmektedir. TÜİK tarafından yapılan açıklamaya göre 2011 yılı enflasyon sepetinde en büyük ağırlığa sahip 20 mal ve hizmet aşağıdaki gibidir.
Kira
Elektrik
Cep telefonu görüşme ücreti
Su
Benzin
Tüp
LPG
Doğal gaz
Kömür
Mazot
Otomobil
Ekmek
Taze sebzeler
Taze meyveler
Et
Beyaz peynir
Dolmuş ücreti
Sigara
Lokantada yenenler
Deterjan
Enflasyon Çeşitleri
Talep enflasyonu ve maliyet enflasyonu olmak üzere iki çeşit enflasyon vardır.
Talep enflasyonu harcamalar ile ithalatın toplam değerinin, üretim ve ithalatın toplam değerini aşması neticesinde görülmektedir. Bu durumda talepte ortaya çıkan artışı karşılayacak düzeyde arz arttırılamaz. Bu da, fiyatlar genel düzeyinin yükselmesine neden olur.
Maliyet enflasyonu ise arz yönünden kaynaklanmaktadır. Bu tür enflasyonda, üretim faktörleri piyasasındaki rekabet ihlalleri girdi fiyatlarını yükseltir. Bu sebeple artan maliyetler toplam arzda bir düşüşe neden olmaktadır.



Tweetle
Facebook'ta Paylaş
RSS Takibi